درد ساق پا: علت و درمان آن با فیزیوتراپی

قسمت‌های پایین پا بیشترین فشار را تحمل می‌کنند با این‌حال نباید در آن‌ها احساس درد کنید. ممکن است درد ساق پا به‌گونه‌ای باشد که بتوان آن را در منزل درمان کرد و یا شاید نشانه‌ی وجود یک بیماری جدی‌تر باشد. این امر تا حد زیادی به علت بروز درد ساق پا و علائم آن دارد. چنانچه پزشک به شما بگوید که شما دچار مشکلاتی مانند گرفتگی پا، لخته شدن خون و یا مشکلات اعصاب هستید، درمان‌های دارویی و فیزیوتراپی برای درد ماهیچه پشت ساق پا  می‌توانند مؤثر باشند.

نحوه درمان درد ساق پا کاملاً به علت بروز آن بستگی دارد؛ بنابراین بسیار مهم است که قبل از شروع برنامه درمانی، علت بروز علائم را بفهمید. اگر شما از درستی تشخیص خود یقین ندارید یا نمی‌دانید مشکلتان تا چه حد جدی هست، متخصصین ما در کلینیک فیزیوتراپی پیشرفته دکتر سعادتی می‌توانند برنامه درمانی را برایتان تهیه و تجویز کنند که مناسب شرایط خاص شماست. جهت کسب اطلاعات بیشتر، مشاوره با متخصصین ما یا رزرو نوبت می‌توانید با شماره‌های ۰۲۱۸۸۴۹۲۵۶۸ و ۰۲۱۸۸۴۹۲۵۰۴ تماس حاصل فرمایید.

علت درد ساق پا


دلایل بروز درد در ساق پا عبارتند از:

گرفتگی عضله

غالباً این درد ناگهانی و شدید در ساق پا در اثر خستگی عضلات، گرما یا کم شدن آب بدن می‌باشد.

کشیدگی عضلات ساق پا

کشیدگی عضلات ساق پا شایع‌ترین علت بروز درد شدید در ساق پا است. علائم متداول این عارضه عبارتند از: درد، تورم و کبودی

شین اسپلینت یا درد جلو و داخل ساق پا

شین اسپلینت اصطلاحی است که به درد ایجاد شده در جلوی ساق پا در اثر ورزش گفته می‌شود و زمانی به وجود می‌آید که بافت‌های همبند و عضلات کناره استخوان درشت‌نی، دچار التهاب شده باشند.

آسیب‌دیدگی تاندون‌ها و عضلات

بروز درد در ساق پا و پشت پاشنه پا، یکی از اولین نشانه‌های تاندنیت (التهاب تاندون) می‌باشد.

تاندونیت (التهاب) و پارگی آشیل

در صورت شدید بودن درد ساق پا، احتمال پارگی تاندون آشیل وجود دارد. این مشکل ممکن است در نتیجه فعالیت شدید و ناکافی بودن میزان گرم کردن بدن ایجاد شود.

کیست بیکر

عارضه کیست بیکر عبارت است از تجمع بیش ‌از حد مایع در پا که می‌تواند موجب بروز درد در پشت پا گردد. زمانی که کیست بیکر پاره شود مایع درون آن وارد ناحیه ساق پا می‌شود.

شکستگی استخوان و رگ به رگ شدن مفاصل

شکستگی استخوان (دیر جوش خوردن شکستگی) یا رگ به رگ شدن (آسیب‌دیدگی رباط‌ها (آسیب رباط صلیبی) در اثر کشیدگی بیش‌ازحد) زانو یا مچ پا می‌تواند موجب پادرد شود.

لخته شدن خون یا ترومبوز سیاهرگی عمقی DVT

لخته‌های خونی ایجادشده در رگ‌های عمیق بدن، ترومبوز سیاهرگی عمقی نامیده می‌شوند. این حالت بیشتر در ساق پا به وجود می‌آید.

واریس

دریچه‌ها و دیواره‌های سلولی ضعیف و باریک می‌توانند موجب ظاهر شدن رگ‌های بنفش یا آبی‌رنگ تیره و در هم تنیده‌ای (واریس) در نزدیکی سطح پوست شوند. رگ‌های واریس مخصوصاً پس از ایستادن طولانی‌مدت می‌توانند درد مبهم و خفیفی را ایجاد نمایند.

عفونت پوست یا بافت نرم

عفونت پوست و بافت نرم ممکن است به‌صورت قرمزرنگ، حساس به لمس، متورم و گرم نمود پیدا کند.

بیماری عروقی محیطی اندام‌های تحتانی

لایه داخلی شریان‌های پا نیز درست مثل شریان‌های قلب، ممکن است آسیب‌دیده یا تنگ (تصلب شرایین) شوند که این امر باعث کاهش جریان (گردش) خون می‌شود. چون در نتیجه این اتفاق به میزان کافی به پاها خون‌رسانی نخواهد شد بنابراین ممکن است در هنگام راه رفتن یا انجام هر نوع ورزشی در ساق پادرد (مشکلی به نام لنگیدن) ایجاد شود.

تنگی کانال نخاعی کمر و سیاتیک

آرتروز ستون فقرات یکی از علل شایع بروز تنگی کانال نخاع کمر است. گاهی اوقات فتق دیسک کمر بر روی ریشه‌های عصبی اطراف فشار وارد می‌کند که می‌تواند موجب بروز علائم سیاتیک و درد شود. درد ابتدا در کمر و باسن شروع شده و سپس به پا گسترش پیدا می‌کند.

نوروپاتی دیابتی

ممکن است اعصاب افراد دیابتی به علت بالا بودن سطح قند خون آسیب ببیند. این مشکل یکی از عوارض شایع دیابت است که نوروپاتی دیابتی نامیده می‌شود. این عارضه می‌تواند در کنار ایجاد بی‌حسی و کاهش حس در ساق پا، موجب بروز درد در هر دو پا نیز شود.

درمان


استراحت

استراحت دادن به عضلات و اینکه اجازه دهید التهاب حاد و شدید فروکش کند، اولین روش درمان برای شایع‌ترین مشکلاتی است که موجب بروز درد در ساق پا می‌شوند. غالباً این کار تنها اقدامی است که برای تسکین درد ساق پا به آن نیاز دارید. همچنین چنانچه علائم شدید هستند ممکن است استفاده از چوب زیر بغل نیز مفید باشد.

اعمال سرما و گرما

کیسه‌های یخ و پدهای گرما در میان متداول‌ترین روش‌های درمان درد ساق پا هستند. برای کمک به توقف خونریزی داخلی، هر چه سریع‌تر اقدام به سرما درمانی و بستن باند فشاری کنید. در ابتدا در هر ساعت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه بر روی ناحیه مورد نظر سرما قرار دهید اما کم‌کم با کاهش میزان درد و تورم از تعداد دفعاتی که این کار را انجام می‌دهید، بکاهید.

داروهای ضدالتهابی

داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی که معمولاً به آن‌ها NSAIDs گفته می‌شود، از بیشترین انواع داروهایی هستند که به‌طور ویژه‌ای برای افرادی تجویز می‌شوند که علت درد ساق پایشان وجود التهاب شدید است.

باندهای فشاری، ساق‌بند یا جوراب

جهت جلوگیری از بروز تورم می‌توان بلافاصله از باند فشاری استفاده کرد؛ اما فقط باید به مدت ۱۰ دقیقه از آن استفاده کرد چون جریان خون به بافت را کاملاً محدود کرده که این مسئله خود می‌تواند موجب بروز آسیب‌دیدگی‌های بیشتری شود این در حالی است که از ساق‌بندها می‌توان برای مدت طولانی‌تری استفاده کرد.

پد (بالشتک) پاشنه و کفی کفش

پد پاشنه با بالا بردن پاشنه پا و کشیدگی کمتر عضله ساق پا، می‌تواند میزان فشار روی عضله را کاهش دهد. ایده خوبی است که این پدها را در هر دو جفت کفشتان قرار دهید چون در غیر این صورت یکی از پاها از پای دیگر بلندتر شده در نتیجه عدم تعادل ایجاد کرده و منجر به بروز آسیب‌دیدگی‌ها و یا دردهای مرتبط با این مسئله خواهد شد.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی تقریباً در تمام مشکلات ارتوپدی بخش مهمی از درمان است. فیزیوتراپ‌ها برای افزایش قدرت، بازیابی توانایی حرکت و بازگرداندن بیماران به سطح فعالیت قبل از آسیب‌دیدگی، از تکنیک‌های مختلفی استفاده می‌کنند. روش‌های فیزیوتراپی کاهش‌دهنده درد ساق پا عبارتند از:

ماساژ ورزشی

پس از پایان یافتن مرحله درد شدید اولیه می‌توان ماساژ ورزشی عضلات ساق پا را آغاز کرد. تحریک گردش خون، ایجاد کشش ملایم و شل کردن عضله دچار گرفتگی از مزایای ماساژ ورزشی است. نرم کردن بافت زخم تازه ایجادشده از دیگر مزایای مهم این روش است. همچنین این روش به یکدست شدن فیبرهای جدید کمک کرده تا روند ترمیم عضلات به شکل بهتری صورت گیرد و از آسیب‌دیدگی مجدد جلوگیری شود.

تمرینات مخصوص درد ساق پا

تمرینات کششی ساق پا

کشش عضلات و تاندون‌های ساق پا و درشت‌نی می‌تواند در رفع برخی از علل بروز درد ساق پا مؤثر واقع شود. باید برنامه ورزشی منظم و خوبی را تهیه کنید و عمل به برخی از توصیه‌ها در این مسیر به شما کمک خواهد نمود.

  • کشش ماهیچه‌های دوقلو

  • کشش عضله نعلی یا سولئوس

  • کشش عضله ساق پا در حالت نشسته

تقویت ساق پا

  • بلند شدن روی پنجه‌ها در حالت نشسته

  • بلند شدن روی پنجه‌ها

  • تمرین یک گام به عقب

  • بلند کردن پنجه پا

  • دورسی فلکشن (خم کردن پنجه پا به سمت بخش قدامی ساق پا) مقاومتی

  • راه رفتن بر روی پاشنه و نوک انگشتان پا