سندروم تونل تارسال مچ پا علائم و درمان آن با فیزیوتراپی

سندروم تونل تارسال یک اختلال نادر ناشی از آسیب به عصب تیبیال و یا شاخه‌های آن است که معمولاً به دلیل فشردگی اعصاب زمان عبور از تونل تارسال (نوروپاتی فشاری) ایجاد می‌شود. تونل تارسال یک گذرگاه باریک مجاور به استخوان و بافت نرم در داخل مچ پا است. عصب تیبیال (و همچنین رگ‌های خونی خاص و تاندون) از تونل تارسال عبور می‌کند. با این‌حال، سندروم تونل تارسال اصطلاحی است که اغلب به‌طور گسترده به هر دردی در طول عصب تیبیال اتلاق می‌شود که ممکن است به علل مختلف ایجادشده باشد. افراد مبتلا به سندروم تونل تارسال ممکن است درد، سوزش، یا احساس سوزن سوزن شدن در طول عصب تیبیال داشته باشند. این سندرم با آتل‌بندی و یا ارتز (کفی و کفش طبی)، تزریق کورتیکواستروئید، فیزیوتراپی، ورزش مچ پا، و یا ترکیبی از همه موارد ذکرشده قابل‌ کنترل و درمان است.

متخصصین ما در کلینیک فیزیوتراپی پیشرفته دکتر سعادتی جهت ایجاد برنامه درمانی برای رفع نیازها و رسیدن به اهداف مورد نظرتان به شما کمک خواهند کرد. از آنجاکه علائم و نشانه‌های سندرم تونل تارسال می‌تواند متفاوت باشد، رویکرد مراقبت نیز متفاوت خواهد بود. بسته به ‌شدت سندرم تونل تارسال و یا درد عصب تیبیال خلفی، برنامه بازتوانی فیزیکی مطرح خواهد شد. متخصصین ما در کلینیک فیزیوتراپی پیشرفته دکتر سعادتی نخست جهت کاهش درد و التهاب ناشی از سندرم تونل تارسال اقدام می‌کنند، سپس با افزایش تحمل، تمرینات تقویتی داده می‌شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر، مشاوره با متخصصین ما یا رزرو نوبت، می‌توانید با شماره‌های۰۲۱۸۸۴۹۲۵۶۸ و ۰۲۱۸۸۴۹۲۵۰۴ تماس حاصل فرمایید.

تارسال چیست؟


استخوان‌های کوتاهی که پل ارتباطی بین قوزک داخلی (مچ پا) و متا تارسال (جلوی پا) را تشکیل می‌دهند تارسال نامیده می‌شوند. تونل تارسال گذرگاهی واقع در زیر تکه استخوانی در سمت داخلی قوزک داخلی است. این گذرگاه  عبور عصب تیبیال خلفی را تسهیل می‌کند.

سندرم تونل تارسال یا نورالژی تیبال خلفی چیست؟


به عبارت ساده، فشردگی عصب تیبیال خلفی به‌عنوان سندروم تونل تارسال شناخته می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، این سندرم یک نوروپاتی فشاری است که عصب تیبیال به دلیل فشار آشکار اعمال‌شده بر اعصاب، فشرده می‌شود.

علل


برخی از علل شایع سندرم تونل مچ پا عبارت‌اند از:

  • به دلیل تروما یا آسیب خود به خودی
  • دیابت قندی
  • آرتریت روماتوئید (روماتیسم مفصلی)
  • استفاده بیش ‌از حد از پا
  • آرتریت شدید مفصل مچ پا نیز می‌تواند باعث سندرم تونل تارسال شود.
  • از بین رفتن فاصله بین استخوان‌های تارسال که به آن اتصال تالوناوسکیولار گفته می‌شود.
  • آسیب‌های ورزشی

علائم


احساس درد به دلیل راه رفتن طولانی‌مدت می‌تواند نشانه‌ای از سندرم تونل تارسال باشد.

  • درد هنگام دویدن و یا پیاده‌روی سریع
  •  علائم سندرم تونل تارسال همچنین می‌تواند شامل احساس سوزش همراه با درد باشد که به انگشتان پا، پاشنه پا یا پا نیز منتقل می‌شود.
  • درد شدید شبانه
  • زمان فعالیت، درد شدت می‌یابد و با استراحت درد کمتر می‌شود.
  •  هنگامی‌که عصب واقع در پشت قوزک داخلی گیر می‌کند منجر به ایجاد درد می‌شود.
  • در بسیاری از موارد، سندرم تونل مج پا با خار پاشنه اشتباه گرفته می‌شود زیرا که درد در هر دو مورد از قسمت داخلی پاشنه تولید می‌شود. علائم متفاوت بین این دو عارضه که تنها در سندروم تونل تارسال قابل ‌مشاهده است کرختی و احساس گزگز است.

تشخیص


تشخیص سندروم تونل مچ پا اگر بر اثر صدمات خارجی باشد، احتمالاً آسان است اما تشخیص زمانی مشکل می‌شود که هیچ‌گونه  آسیب خارجی ایجاد نمی‌شود و بیمار ممکن است هیچ نشانه‌ای از دلیل ایجاد درد مچ پا نیابد. یک معاینه فیزیکی صحیح و خوب به تشخیص سندرم تونل تارسال کمک می‌کند. انواع عکس‌برداری‌ها برای تشخیص سندرم تونل تارسال عبارت‌اند از:

  • اشعه ایکس
  • تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI)
  • بررسی سرعت هدایت عصبی (NCV)

تشخیص افتراقی

 انواع مختلف بافت نرم، استخوان، و اختلالات سیستمیک می‌تواند باعث درد پاشنه شود:

  • شایع‌ترین علت درد پاشنه در بزرگسالان خار پاشنه است.
  • التهاب تاندون آشیل با درد پاشنه خلفی در ارتباط است.
  • احتمال شکستگی مچ پا (شکستگی مچ پا) برای ورزشکارانی که در ورزش‌هایی که نیاز به دویدن و پریدن دارند بیشتر است.
  • ضعف پشت پا ممکن است با درد پراکنده پاشنه پا به‌خصوص در بیمارانی که مسن‌تر و چاق هستند بروز کند.
  • پرولاپس دیسک بین مهره‌ای کمری

درمان


RICE

درمان اولیه برای سندرم تونل تارسال متد RICE است که مخفف استراحت (Rest)، یخ درمانی (Ice)، بانداژ در موضع آسیب (Compression) و بالا نگاه‌داشتن (Elevation) عضو آسیب‌دیده است. هیچ‌گونه فشاری بر روی پای مبتلا  ایجاد نکنید. تا زمانی که درد و تورم ناشی از سندرم تونل تارسال فروکش نکرده است کاملاً استراحت کنید. زمانی که علائم خفیف‌تر شد، فعالیت‌های قبلی‌تان را تغییر دهید، مثلاً به‌جای دویدن  دوچرخه‌سواری کنید یا شنا بروید.

دارو

استفاده از داروهای غیراستروئیدی ضدالتهابی ( NSAID ها)، داروهای ضدالتهاب مانند ایبوپروفن در مرحله اولیه علائم سندرم تونل  تارسال توصیه می‌شود تا به کاهش تورم اطراف عصب کمک کند.

تزریق استروئید

تزریق استروئید مانند کورتیزون، مؤثرترین داروهای ضدالتهابی هستند هر چند به‌طورکلی باید از تزریق استروئید در اطراف عصب اولنار به دلیل خطر آسیب به عصب اجتناب شود.

ارتز پا

کفش ورزشی مخصوص ساخته‌شده، کفش‌های قوس‌دار و بازتر ممکن است درد و ناراحتی ناشی از سندرم تونل تارسال را تا حد زیادی از بین ببرند. از کفی مناسب استفاده کنید، ارتز سفارشی وضعیت پا را گونه‌ای قرار می‌دهد که فشار بر روی عصب تیبیال خلفی کاهش می‌یابد.

بریس یا آتل

در مورد سندروم تونل تارسال استفاده از آتل یا بریس برای راست نگه‌داشتن مچ پا، مخصوصاً هنگام خواب توصیه می‌شود. پا را در یک موقعیت خنثی و یا کمی وارونه قرار دهید و پاشنه را بالا ببرید یا از بریس یا ارتز استفاده کنید. بریس و ارتز تنش‌های عصبی را کاهش می‌دهند و استفاده از عصا وزن وارده به پا را کاهش می‌دهد.

درمان کایروپراکتیک

درمان کایروپراکتیک و استئوپاتی، که زیرمجموعه‌ی طب جایگزین قرار می‌گیرند شامل ارزیابی و درمان دستی آسیب بافت نرم  مچ پا است. این آسیب باعث درد و اختلال کارکرد می‌شود.  بافت نرم شامل رباط‌ها، تاندون‌ها، عضلات و فاسیا می‌شود.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی نقشی حیاتی در کمک به افراد مبتلا به سندرم تونل تارسال دارد و به آن‌ها برای بهبود و حفظ عملکرد و فعالیت‌های روزانه خود کمک می‌کند. برای کاهش تورم بافت و اسپاسم عضلانی، فیزیوتراپی را انجام دهید.  همان‌طور که در بسیاری از شرایط، دانش مسئله‌ای مهم است. درک مکانیسم‌های زیر بنایی سندرم تونل تارسال و تشخیص علائم و نشانه‌های اولیه‌ی فشار به شما کمک می‌کند این بیماری را بهتر کنترل کنید.

ماساژ درمانی

ماساژ، درمانی است که توسط فیزیوتراپ برای تحریک بافت نرم در منطقه تونل تارسال به‌ منظور از بین بردن درد مچ پا، بهبود گردش خون و شل کردن عضلات انجام می‌شود.

شاک‌ویو تراپی

در شاک ویو تراپی از امواج صوتی با شدت بالا استفاده می‌شود که با دقت به بافت‌های آسیب‌دیده‌ی بدن هدایت می‌شوند. اثرات بسیار سودمند است که منجر به تولید کلاژن و نهایتاً از بین بردن التهاب می‌شود.

لیزر درمانی

در لیزر درمانی سرد از نور لیزر مادون‌قرمز برای تسکین عضلات و درد مفصل مچ پا، اسپاسم ماهیچه، از بین بردن سفتی و آرامش بافت‌های عضلانی در اطراف تونل تارسال استفاده می‌کنند. لیزرهای مادون‌قرمز محرک تولید کلاژن است و عملکرد بافت عصبی آسیب‌دیده در سندروم تونل تارسال را عادی می‌کند.

الکتروتراپی

الکتروتراپی با تحریک‌ الکتریکی عصب عبور کننده از پوست (TENS) یک روش تحریک الکتریکی است که هدف آن تسکین درد با تحریک اعصاب حسی و تعدیل درد است.

اولتراسوند تراپی

اولتراسوند نوعی الکتروتراپی است که سبب بهبود مچ پا و کاهش التهاب در اطراف اعصاب و عروقی می‌شود که از تونل تارسال در سطح سلولی عبور می‌کنند. دستگاه اولتراسوند امواج صوتی مکانیکی ایجاد می‌کند که انرژی تولید کرده و زمانی که آن‌ها وارد پوست می‌شوند با تولید ارتعاشات کوچک در سلول‌ها باعث ‌ترمیم بافت و کاهش درد می‌شوند.

ورزش برای سندرم تونل تارسال

تمرینات کششی و تقویتی زیر معمولاً به بیماران مبتلا به سندروم تونل تارسال تجویز می‌شوند. قبل از شروع این تمرینات با فیزیوتراپیست خود صحبت کنید تا از مناسب بودن آن‌ها برای شرایط خود مطمئن شوید. به‌طورکلی، این تمرینات باید ۳ بار در روز انجام شوند و تنها به این شرط باید انجام شوند که باعث ایجاد یا افزایش علائم نشوند. این تمرینات عبارت‌اند از:

  • بالا و پایین آوردن پا و مچ پا

  • داخل و خارج کردن پا و مچ پا

  •  حرکت چرخشی پاها