Hits: 0
میگرن، سردرد شدید و گاها ناتوانکننده است. اغلب سردرد های میگرنی همراه با پیشدرآمد یا اورا (aura) هستند که به آنها میگرن معمولی گفته میشود. سایر سردردهای میگرنی هیچ پیشدرآمدی ندارند (سردرد میگرنی معمول پیش درآمد یا اورا (aura) علائم و نشانههایی هستند که قبل از سردرد میگرنی بروز میکنند و نشاندهندهی آغاز قریبالوقوع میگرن هستند). سردردهای میگرنی ممکن است از کودکی یا از دوران بزرگسالی آغاز شوند. احتمال بروز این مشکل در زنان تا سه برابر بیش از مردان است. داشتن سابقه ژنتیکی ، یکی از عوامل خطر مهم در ابتلا به میگرن است. البته وقتی که شما در سر خود احساس درد و فشار شدید میکنید، نمی توان به طور قطع گفت که این سردرد از نوع میگرنی است یا خیر و به همین خاطر تمایز دادن سردرد معمولی از سردرد میگرنی موضوع بسیار مهمی است. دادن تشخیص صحیح از وضعیت شما به معنای انجام درمانهای فیزیوتراپی بهتر و مناسبتر و بهبودی سریعتر است. از همه مهمتر اینکه، با تشخیص صحیح میتوان از بروز سردرد در آینده نیز جلوگیری کرد.
درمان میگرن با روشهای فیزیوتراپی در ککلینیک فیزیوتراپی پیشرفته دکتر سعادتی شامل موارد زیر میشود:
- انجام مداخلات درمانی مستقیم بر روی ساختارهای گردنی که به عنوان منشاء درد ارجاعی تشخیص داده شدهاند، خصوصا با تکنیکهای کایروپراکتیک، استئوپاتی، جا انداختن غیر فعال مهرهها و مفاصلی از گردن که در موقعیت نامناسب قرار گرفتهاند یا خشک و کمتحرک شدهاند, ماساژ درمانی، ماساژ میوفاسیال بر روی عضلات و بافتهای همبندی که دچار گرفتگی شدهاند، و احتمالا طب سوزنی.
- تشخیص و برطرف کردن عوامل تحریککنندهی بروز میگرن برای پیشگیری از بروز مجدد سردرد (برای مثال اصلاح حالت قرارگیری بدن، اصلاح راستای ستون فقرات، ارزیابی ارگونومیک (وسایل و ابزارهای کار مورد استفاده) و ارائه توصیههایی در مورد اصلاح کردن مشکلات مربوطه، تدوین برنامه ورزشی مخصوص برای کشش یا تقویت عضلات به منظور بهبود تعادل و کنترل بدنی)
- درمان درد با تکنیکهای مختلف کنترل درد در فیزیوتراپی، مانند: الکتروتراپی، اولتراسوندتراپی، مگنتتراپی، تحریک مغناطیسی مغز (TMS) و بیوفیدبک.
جهت کسب اطلاعات بیشتر در زمینه درمانهای فیزیوتراپی سر دردهای میگرنی یا رزرو نوبت میتوانید با شمارههای 02126722003 و 02126722004 تماس حاصل فرمایید.
علل
هنوز کاملا مشخص نیست که چه اتفاقات فیزیکی و شیمیایی در مغز یا اطراف آن میافتد که موجب بروز سردرد میگرنی میشود. آنچیزی که پزشکان میدانند این است که عاملی موجب شروع یک سری واکنشهای بیوشیمیایی در بدن میشود که این واکنشها موجب یک پاسخ التهابی و تحریک شدن عصبهای سهقلو میشوند. عصبهای سهقلو اصلیترین عصبهای حسی هستند که پیامهای حسی را از سر و صورت به مغز منتقل میکنند. این تحریک عصبی به سایر عصبهای موجود در غشای مِنَنژ (غشای پوشانندهی محافظ در اطراف مغز) نیز منتقل میشود که این موضوع نهایتا منجر به درد و سایر علائم میگرن میشود.
برای کسب اطلاعات در زمینه درمان قطعی قوز پشت اینجا کلیک کنید.
برای کسب اطلاعات در زمینه درمان قطعی افتادگی شانه اینجا کلیک کنید.
عوامل خطر
مواردی که در ادامه آمدهاند به عنوان اصلیترین عوامل خطری شناخته میشوند که ریسک بروز میگرن را افزایش میدهند:
- پایین بودن میزان سرتونین. سرتونین یک انتقال دهندهی عصبی است که در کنترل خلق و خو، خواب و اشتهای فرد نقش دارد و موجب تنگ و دردناک شدن رگهای خونی میشود.
- کمبود منیزیم. منیزم مادهی معدنی است که برای عملکرد عصبی بدن مهم است
- نوروپپتیدها، مولکولهای پروتئین کوچکی هستند که موجب بروز التهاب و فعال شدن گیرندههای درد میشوند
- اختلال در نحوهی انتقال یون کلسیم توسط سلولها: یون کلسیم در انتقال سیگنالهای عصبی مورد استفاده قرار میگیرد.
- ترشح نیتریکاکساید، مادهای که موجب اتساع عروق میشود
- نوسانات هورمونی خصوصا هورمون استروژن در زنان
- التهاب عصبهای فکی. یکی از شاخههای عصب سه قلو که از پشت استخوان گونه عبور میکند و حس لامسهی دهان و بینی را کنترل میکند.
عوامل تحریک کننده
عوامل مختلفی هستند که موجب میشوند احتمال بروز سردرد میگرنی بیشتر شود. عوامل تحریککنندهی خاص در هر یک از بیماران متفاوت است اما اغلب این عوامل در یکی از دستهبندیهای زیر جای میگیرد:
- تغییر در روند استرس و فشار روحی یا احساسی: افزایش استرس در خانه یا محیط کار و یا برعکس اتمام فشار روحی و استرسی مانند تمام کردن یک پروژه کاری یا رفتن به تعطیلات
- برخی غذاها و مواد شیمیایی خاص. از جمله شکلات، الکل، مغزیجات، گوشت فرآوری شده مانند هاتداگ یا کالباس و کافئین زیاد.
- گشنگی یا تشنگی. خصوصا اگر به خاطر این باشد که شخص یک وعدهی غذایی را کنار گذاشته باشد.
- تغییرات آب و هوایی. از جمله تغییر فشار هوا (ارتفاع)، رطوبت و دمای هوا
- تغییر در عادات خوابیدن چه به صورت کم شدن یا زیاد شدن خواب باشد.
- روشنایی زیاد مانند نور مستقیم آفتاب بدون استفاده از عینک آفتابی یا نور ساطع شده از صفحه نمایش خیلی روشن
- صداهای بلند مانند صدای ساختمانسازی یا صدای کنسرت
- بوی تند مانند بوی عطر یا ادکلن غلیظ یا خوشبوکنندههای هوا
- فعالیت فیزیکی شدید از جمله فعالیت ورزشی، بلند کردن اجسام سنگین و فعالیت جنسی
- تغییرات هورمونی در زنان. این تغییرات میتواند ناشی از پریودهای ماهیانه، بارداری، مصرف قرصهای ضدبارداری یا انجام درمانهای جایگزینی هورمونی باشد.
علائم
سردردهای میگرنی اغلب شدید هستند و حالتی تیز و تیرکشنده دارند و معمولا نیز با علائم دیگری همراه هستند. علائم دیگری که ممکن است همراه با سردرد میگرن ایجاد شود، عبارتند از:
- حالت تهوع
- درد در پشت یکی از چشمها یا گوشها
- درد در ناحیه گیجگاهی
- دیدن نقاط یا رگههای نورانی
- حساسیت به نور و صدا
- از دست دادن بینایی به طور موقت
- استفراغ
انواع سر دردهای میگرنی
سردردهای میگرنی معمولا به دو دستهی اصلی تقسیم میشوند:
- سردردهای میگرنی همراه با اورا (پیشدرآمد)
- سردرد میگرنی بدون اورا (پیشدرآمد) یا میگرنهای معمول
پیش درآمد یا اورا (aura) چیست؟
منظور از “اورا” یا پیشدرآمد، علائم و نشانههایی هستند که قبل از شروع سردرد میگرنی بروز میکنند. این علائم ممکن است بین 10 الی 30 دقیقه قبل از حمله میگرنی ، آغاز شوند. برخی از این علائم عبارتند از:
- احساس کاهش تمرکز ذهنی و هوشیاری و یا مشکل در فکر کردن
- دیدن رگههای نورانی یا خطوط غیرعادی
- گزگز و بیحسی در دستها یا صورت
- احساس شنیدن بو یا وجود مزهی غیرعادی درهان و یا داشتن حس لامسهی غیرعادی
برخی از مبتلایان به میگرن ممکن است یک یا دو روز قبل از بروز سردرد نیز دچار برخی علائم شوند به این مرحله از میگرن، فاز پرودروم یا پیشنشانه گفته میشود. علائم مربوط به این مرحله عبارتند از:
- یبوست
- افسردگی
- خمیازه کشیدن مکرر
- تحریکپذیری
- خشکی و گرفتگی گردن
- هوس کردن غذاهای غیرعادی
مراحل مختلف میگرن
علائم و مراحل مختلف میگرن عبارتند از:
مرحلهاول
(پرودروم یا پیشنشانه) پرودروم به معنای شروع نشانههای آغازین میگرن است. این علائم ممکن است چند روز قبل از بروز درد اصلی میگرن، ایجاد شوند. تقریبا نیمی از افراد مبتلا به میگرن این مرحله را تجربه میکنند که شامل بروز علائمی مانند عدم تحمل و حساسیت به نور و صدا، افسردگی، تحریکپذیری و کاهش اشتها میشود.
مرحله دوم
(اورا یا پیش درآمد) مرحلهی اورا یا پیش درآمد در حدود یک ساعت قبل از حملهی میگرنی آغاز میشود. بیست درصد زاز افراد مبتلا به میگرن این مرحله را تجربه میکنند. در این مرحله، فرد تغییراتی در بینایی خود حس میکند. علائم مربوط به مرحلهی اورا یا پیشدرآمد، عبارتند از: دیدن رگههای نور، دیدن خطوط هندسی شکلی که در دید اختلال ایجاد میکند و یا حتی از دست دادن حدود نیمی از توانایی بینایی به طور موقت.
مرحلهی سوم
(سردرد) میگرن میتواند دردی متوسط تا شدید داشته باشد و تا سه روز ادامه پیدا کند. این سردرد ممکن است در یطرف و یا د هر دو طرف سر حس شود. سایر علائم همراه با سردرد عبارتند از: حساسیت به نور و صدا، حالت تهوع، استفراغ، حساسیت به حرکت و اختلالات تکلم.
مرحله چهارم
(پُستدرم یا پساثر) برخی از علائم ممکن است تا چند روز پس از سردرد همچنان ادامه داشته باشند که به ان پس اثر میگرنی گفته میشود. اغلب بیماران در این مرحله احساس خستگی مفرط دارند و تحریکپذیر هستند. این افراد ممکن است در تمرکز کردن مشکل داشته باشند و دچار تغییرات خلقی شوند. سر نیز ممکن است به لمس کردن حساس باشد.
تشخیص میگرن از سایر سر دردها
- سر درد میگرنی در مقایسه با سردردهای تنشی (سردرد نقطه ای) و دیگر انواع سردرد، دردی متوسط تا شدید دارد.
- سردردهای میگرنی اغلب در یک طرف سر حس میشوند
- البته ممکن است در مواردی نیز سردرد در هر دوطرف سر حس شود
- تفاوت دیگری که میگرن با سردردهای دیگر دارد، شدت درد است. میگرن موجب دردی تیز و تیرکشنده میشود که ممکن است حالتی تپنده داشته باشد و حتی انجام کارهای روزمره را برای فرد مشکل کند.
درمان سر دردهای میگرنی
درمان با داروهای غیرتجویزی
خوشبختانه اغلب سردردهای تنشی با استفاده از داروهای غیرتجویزی قابل کنترل هستند، این داروها عبارتند از:
- استامینوفن
- آسپرین
- ایبوبروفن
داروهای تجویزی
برای افرادی که به میگرن مبتلا هستند ممکن است در موراد محدودی بتوانند با مصرف داروهایی که گفته میشود در کاهش سردرد میگرن موثر هستند، درد خود را تسکین دهند. برخی از این داروها برای درمان دارویی میگرن عبارتند از:
- داروهای ضدتهوع. مانند پرومتازین، کلرپرومازین، یا پروکلرپرازین (Compazine)
- داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند استامینوفن، آسپرین، ناپروکسن یا ایبوبروفن
- داروهای تریپتان مانند آلموتریپان، ریزاتریپان یا سوماتریپان
در صورتی که شخص برای زمان بیش از 10 روز در طول یک ماه دارویی را برای درمان میگرن خود مصرف کندف این کار میتواند موجب بروز سردردهای ریباند شود. در این حالت، مصرف دارو به جای کاهش سردرد موجب تشدید آن میشود.
تکنیکهای ریلکسیشن برای کاهش استرس
از آنجایی که در اغلب موارد، سردرد بیمار به نحوی با استرس و اضطراب او در ارتباط است، کاهش دادن استرس میتواند نقش بسزایی در درمان سردرد داشته باشد و همچنین از بروز سردرد در آینده پیشگیری کند. برخی از تکنیکهای کاهش استرس عبارتند از:
- گرمادرمانی به طور مثال با گذاشتن کمپرس سرد یا گرفتن دوش آب گرم
- ماساژدرمانی
- بیوفیدبک
- دارودرمانی
- کشش گردن
- ورزشهایی برای ریلکسیشن
فیزیوتراپی
تکنیکهای فیزیوتراپی شامل استفاده از سرمادرمانی و گرما درمانی، تغییر در نحوه قرارگیری سر و گردن، انجام ورزشهای کششی، تراکشن، ماساژدرمانی ، اولتراسوندتراپی، تحریک الکتریکی عصبها، مغناطیس درمانی، تحریک مغناطیسی مغز (تی ام اس)، کایروپراکتیک، استئوپاتی و درمانهای دستی میشود.
تحریک الکتریکی
تحریک الکتریکی روشی غیرتهاجمی است که بر مبنای متد تحریک با میکروجریانهای الکتریکی عمل میکند. این روش درمانی خصوصا برای درمان سردردهای مزمن و میگرنی بسیار موثر است. علاوه بر این سردردهای گردنی که ناشی از گرفتگی مزمن عشلات گردن یا حتی مشکلات فکی هستند، با این روش قابل درمان میباشند. روش تحریک الکتریکی معمولا به طور همزمان و ترکیبی با سایر روشهای درمانی فیزیوتراپی به کار میرود.
پیشگیری
درمان سردردهای میگرنی، پیشگیری از آن است. برخی از روشهای پیشگیری از بروز سردرد که ممکن است پزشک شما به شما توصیه کند عبارتند از:
- ایجاد تغییراتی در رژیم غذایی، مانند حذف کردن غذاهایی که موجب تحریک میگرن میشوند. الکل و کافئین احتمالا از جمله مواردی هستند که میبایست حذف شوند.
- مصرف داروهای تجویزی، مانند داروهای ضدافسردگی، داروهای کاهندهی فشار خون یا داروهای ضدصرع
- ایجاد اقداماتی برای کاهش استرس و فشار روحی