مقدمه ای بر فیزیولوژی و مراحل خواب

زمانی که به خواب مورد نیاز خود فکر می کنید، طبیعی است که روی چند ساعت خواب تمرکز کنید. در حالی که مدت زمان خواب بدون شک مهم است.
همچنین بسیار مهم است که به کیفیت خواب فکر کنید و اینکه آیا زمان صرف شده برای خواب واقعاً تامین کننده سلامتی است یا خیر.هر مرحله خواب نقش مهمی در این دارد که به ذهن و بدن شما اجازه می دهد تا سرحال بیدار شوند. درک چرخه خواب همچنین به توضیح اینکه چگونه برخی از اختلالات خواب، از جمله بی خوابی و آپنه انسدادی خواب می تواند بر خواب و سلامت فرد تأثیر بگذارد، کمک می کند.

در کلینیک پیشرفته شمیم، دکتر حیدر سعادتی در نوعی از درمان به نام تحریک مغناطیسی مغزی یا روش تی ام اس تخصص دارد. از سال 1388 شمسی( 2009 میلادی بلافاصله بعد از تاییدیه گرفتن این روش توسط سازمان غذا و داروی آمریکا)، دکتر حیدر سعادتی در این مرکز از روش تی ام اس در درمان بیماری های اختلال خواب بمنظور ترمیم الگوی اختلال خواب استفاده کرده است ایشان در زمینه تحقیقات آکادمیک و هم در زمینه درمانهای بالینی در طی سالیان گذشته فعالیت داشته و کسب تجربه نموده است.

چرخه خواب چیست؟

خواب یکنواخت نیست. در عوض، در طول شب، کل خواب شما از چندین دور چرخه خواب تشکیل شده است که از چهار مرحله جداگانه تشکیل شده است. در یک شب معمولی، فرد چهار تا شش چرخه خواب را پشت سر می گذارد . طول همه چرخه های خواب یکسان نیست، اما به طور متوسط ​​هر دوره حدود 90 دقیقه طول می کشد.

آیا همه چرخه های خواب یکسان هستند؟

طبیعی است که چرخه خواب با پیشرفت در خواب شبانه تغییر کند. اولین چرخه خواب اغلب کوتاه ترین است و بین 70 تا 100 دقیقه متغیر است، در حالی که چرخه های بعدی بین 90 تا 120 دقیقه است. علاوه بر این، ترکیب هر چرخه – چه مقدار زمان در هر مرحله خواب سپری می شود – با ادامه شب تغییر می کند.

چرخه خواب می تواند از فردی به فرد دیگر و از شبی به شب دیگر بر اساس طیف وسیعی از عوامل مانند سن، الگوهای خواب اخیر و مصرف الکل متفاوت باشد.

مراحل خواب چیست؟

چهار مرحله خواب وجود دارد . یکی برای خواب حرکت سریع چشم (REM) و سه مورد که خواب غیر REM (NREM) را تشکیل می دهند. این مراحل بر اساس تجزیه و تحلیل فعالیت مغز در طول خواب تعیین می شوند، که الگوهای متمایزی را نشان می دهد که هر مرحله را مشخص می کند.

مراحل خواب نوع خواب نامهای دیگر طول معمولی
مرحله ی 1 NREM N1 1-5 دقیقه
مرحله 2 NREM N2 10-60 دقیقه
مرحله 3 NREM N3، خواب موج آهسته (SWS)، خواب دلتا، خواب عمیق 20-40 دقیقه
مرحله 4 REM خواب REM 10-60 دقیقه

تجزیه خواب فرد به چرخه ها و مراحل مختلف معمولاً به عنوان معماری خواب شناخته می شود. .

 

الگوهای خواب NREM

خواب NREM از سه مرحله مختلف تشکیل شده است. هر چه مرحله خواب NREM بالاتر باشد، بیدار کردن فرد از خواب دشوارتر است.

مرحله1  N

مرحله 1  اساساً مرحله “چرت زدن” است و معمولاً فقط یک تا پنج دقیقه طول می کشد.

در طول خواب N1، بدن به طور کامل آرام نشده است، اگرچه فعالیت‌های بدن و مغز با دوره‌هایی از حرکات کوتاه (انقباضات) کند می‌شوند. تغییرات نوری در فعالیت مغز در ارتباط با به خواب رفتن در این مرحله وجود دارد.

بیدار کردن کسی در این مرحله خواب آسان است، اما اگر فردی مزاحم نباشد، می‌تواند به سرعت وارد مرحله 2 شود.

مرحله 2 N

در مرحله 2، بدن وارد حالت آرام‌تری می‌شود که شامل کاهش دما، شل شدن عضلات و کند شدن تنفس و ضربان قلب می‌شود. همزمان امواج مغزی الگوی جدیدی را نشان می دهند و حرکت چشم متوقف می شود. به طور کلی، فعالیت مغز کند می شود، اما دوره های کوتاهی از فعالیت وجود دارد که در واقع به مقاومت در برابر بیدار شدن توسط محرک های خارجی کمک می کند.

خواب مرحله 2 می تواند 10-25 دقیقه در طول اولین چرخه خواب طول بکشد و هر مرحله N2 می تواند در طول شب طولانی تر شود. در مجموع، یک فرد معمولاً نیمی از زمان خواب خود را در خواب N2 می گذراند.

مرحله   N3

خواب مرحله 3 نیز به عنوان خواب عمیق شناخته می شود، و اگر کسی در این مرحله باشد، بیدار کردن آنها دشوارتر است. تون عضلانی، نبض و سرعت تنفس در خواب N3 کاهش می یابد زیرا بدن بیشتر آرام می شود.

فعالیت مغز در این دوره دارای یک الگوی قابل شناسایی از امواج دلتا است. به همین دلیل، مرحله 3 ممکن است خواب دلتا یا خواب موج آهسته (SWS) نیز نامیده شود.

کارشناسان بر این باورند که این مرحله برای خواب ترمیمی حیاتی است و به بهبود و رشد بدن اجازه می دهد. همچنین ممکن است سیستم ایمنی و سایر فرآیندهای کلیدی بدن را تقویت کند. حتی اگر فعالیت مغز کاهش می یابد، شواهدی وجود دارد که خواب عمیق به تفکر بصیرتی ، خلاقیت و حافظه کمک می کند.

ما بیشترین زمان را در نیمه اول شب در خواب عمیق می گذرانیم. در طول چرخه های اولیه خواب، مراحل N3 معمولاً 20-40 دقیقه طول می کشد. با ادامه خواب، این مراحل کوتاه تر می شوند و در عوض زمان بیشتری در خواب REM سپری می شود.

الگوهای خواب REM

در طول خواب REM، فعالیت مغز افزایش می یابد و به سطوحی نزدیک می شود که هنگام بیداری مشاهده می شود. در همان زمان، بدن آتونیا(فلج موقت عضلانی) را تجربه می کند که فلج موقت ماهیچه ها است، با دو استثنا: چشم ها و ماهیچه هایی که تنفس را کنترل می کنند. حتی با وجود بسته بودن چشم ها، می توان آنها را به سرعت در حال حرکت دید که این مرحله نام خود را از این طریق گرفته است.

اعتقاد بر این است که خواب REM برای عملکردهای شناختی مانند حافظه، یادگیری و خلاقیت ضروری است. خواب REM  با واضح ترین رویاها شناخته می شود که با افزایش قابل توجه فعالیت مغز توضیح داده می شود. رویاها می توانند در هر مرحله خواب رخ دهند، اما در دوره های NREM کمتر رایج و شدید هستند.

در شرایط عادی، تا زمانی که حدود 90 دقیقه نخوابید، وارد مرحله خواب REM نمی شوید. با ادامه شب، مراحل REM طولانی تر می شوند، به خصوص در نیمه دوم شب. در حالی که اولین مرحله REM ممکن است فقط چند دقیقه طول بکشد، مراحل بعدی ممکن است حدود یک ساعت طول بکشد. در مجموع، مراحل REM حدود 25 درصد از خواب بزرگسالان را تشکیل می دهد.

چرا مراحل خواب مهم است؟

مراحل خواب بسیار مهم هستند زیرا به مغز و بدن اجازه می دهند تا بهبود یابند و رشد کنند. عدم دریافت کافی خواب عمیق و خواب REM ممکن است برخی از پیامدهای عمیق خواب ناکافی بر تفکر ، احساسات و سلامت جسمانی را توضیح دهد .

افرادی که اغلب در مراحل اولیه از خواب بیدار می‌شوند، مانند افراد مبتلا به آپنه خواب ، ممکن است برای چرخه صحیح به این مراحل خواب عمیق‌تر دچار مشکل شوند. افراد مبتلا به بی خوابی ممکن است خواب کامل کافی برای جمع آوری زمان مورد نیاز در هر مرحله نداشته باشند.

چه چیزی بر مراحل خواب تأثیر می گذارد؟

در حالی که یک الگوی معمولی برای مراحل خواب وجود دارد، ممکن است تغییرات فردی قابل توجهی بر اساس تعدادی از عوامل وجود داشته باشد:

  • سن:زمان در هر مرحله به طور چشمگیری در طول زندگی فرد تغییر می کند. نوزادان زمان بسیار بیشتری (حدود 50٪) را در خواب REM می گذرانند و ممکن است به محض اینکه به خواب می روند وارد مرحله REM شوند. با افزایش سن، خواب آنها شبیه خواب بزرگسالان می شود و معمولاً تا سن 5 سالگی به معماری مشابهی می رسد . از سوی دیگر، افراد مسن تمایل دارند زمان کمتری را در خواب REM بگذرانند.
  • اگر فرد در طی چند روز یا بیشتر خواب نامنظم یا ناکافی داشته باشد، می تواند باعث چرخه خواب غیرطبیعی شود.
  • الکل: الکل و برخی داروهای دیگر می توانند ساختار خواب را تغییر دهند. به عنوان مثال، الکل خواب REM را در اوایل شب کاهش می دهد، اما با از بین رفتن الکل، خواب REM با طولانی شدن مراحل REM ایجاد می شود.
  • اختلالات خواب:آپنه خواب، سندرم پای بی قرار (RLS) و سایر شرایطی که باعث بیداری های متعدد می شوند ممکن است چرخه خواب سالم را مختل کنند.

 

 

چگونه می توانید چرخه خواب سالم تری داشته باشید؟

اگر متوجه شدید که در طول روز دچار خواب‌آلودگی بیش از حد هستید یا در غیر این صورت مشکوک هستید که ممکن است به یک اختلال خواب مانند آپنه خواب مبتلا باشید که باید هر چه زود تحت اقدام درمانی قرار گیرد.

مقالات مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
You need to agree with the terms to proceed

فهرست
Call Now Buttonمشاوره