کشیدگی و رگ به رگ شدن کمر: علائم و درمان آن با فیزیوتراپی

کشیدگی و رگ به رگ شدن پشت و کمر شامل آسیب‌دیدگی‌هایی می‌شود که در بافت نرم این قسمت‌ها اتفاق می‌افتد. رگ به رگ شدن مربوط به آسیب‌دیدگی‌های رباط‌ها یا دیسک‌ها شده و کشیدگی مربوط به آسیب‌دیدگی‌های عضلات و تاندون‌ها می‌شود. قسمت صدری کمر به ناحیه فوقانی کمر گفته می‌شود و قسمت پایین کمر نیز به لومبار معروف است. بیشتر بیماران با رگ به رگ شدن و کشیدگی خفیف تا متوسط به طور کامل بهبود یافته و علائم آن پس از گذشت چند روز، چند هفته یا چند ماه بهبود می‌یابند. اگر سطح فعالیت‌های شما به سرعت به حالت قبل از آسیب‌دیدگی بازگردد ممکن است دوباره دچار این عارضه‌ها شوید. جراحات و آسیب‌دیدگی‌های شدیدتر ممکن است باعث ابتلا به عوارض و بیماری‌های مزمن شوند.

اگر شما دچار کمر درد شده‌اید که در یک دوره زمانی کوتاه بهبود نمی‌یابد و استفاده از یخ درمانی و مصرف داروهای ضدالتهابی در بهبود آن مؤثر واقع نمی‌شود بهتر است به یک پزشک مراجعه کنید. اگر شما دچار درد شدید و ناگهانی، از دست رفتن توان حرکتی، ضعف کامل عضلانی شدید یا مستعد آسیب‌دیدگی در محلی از بدن که دچار شکستگی یا آسیب‌دیدگی‌های جدی شده است شدید باید بلافاصله به پزشک مراجعه کرده و اقدامات فوری درمانی را مورد توجه قرار دهید.

علل


بیشتر رگ به رگ شدن‌های کمر در قسمت‌های فوقانی و تحتانی به دلیل بلند کردن اجسام سنگین، انجام حرکات چرخشی، آسیب‌دیدگی‌های ورزشی، قرار گرفتن در وضعیت‌های بد بدنی یا نامناسب بودن مکانیسم بدن، تصادف با موتور سیکلت و زمین خوردن اتفاق می‌افتند. رگ به رگ شدن به دلیل کشیده شدن بیش آر حد رباط‌ها در کمر و کشیدگی عضلات به دلیل استفاده بیش از حد از عضلات و کشش زیاد عضلات ناحیه کمر ایجاد می‌شوند. کشیدگی عضلات ممکن است به دلیل انجام ورزش‌های سنگین بدون این که قبل از شروع، بدن را به اندازه کافی گرم کرده باشید اتفاق بیفتد.

علائم


علائم رگ به رگ شدن و کشیدگی عضلات در قسمت‌های فوقانی و تحتانی کمر به شدت آسیب‌دیدگی بستگی دارد. بسیاری از رگ به رگ شدگی‌ها به سه درجه از ۱ تا ۳ تقسیم‌بندی می‌شوند:

  • رگ به رگ شدگی درجه ۱: رگ به رگ شدن خفیفی است که بدون درد بوده یا دردی جزئی دارد و با علائم دیگری همراه نیست.
  • رگ به رگ شدگی درجه ۲: رگ به رگ شدنی است که می‌تواند موجب ایجاد درد، گرفتگی و اسپاسم عضلانی و برخی ناپایداری‌های مفصلی شود.
  • رگ به رگ شدگی درجه ۳: رگ به رگ شدنی است که معمولاً به دلیل پارگی کامل رباط ایجاد شده و با درد شدید و ناپایداری مفصلی همراه است.

کشیدگی عضلات نیز به روش مشابه تقسیم‌بندی می‌شود:

  • کشیدگی عضلات درجه ۱: نوعی کشیدگی عضلانی است که درد و علائمی ندارد و یا درد و علائم آن بسیار جزئی است.
  • کشیدگی عضلات درجه ۲: نوعی کشیدگی عضلانی است که علاوه بر درد باعث کاهش قدرت در عضلات نیز می‌شود.
  • کشیدگی عضلات درجه ۳: این نوع کشیدگی عضلانی شامل پارگی کامل عضلات و تاندون‌ها شده و در اثر آن، عملکردهای عضلانی به طور کامل از دست می‌رود. علاوه بر درد، ناپایداری و ضعف نیز احساس شده و ممکن است ناحیه آسیب‌دیده متورم شده و به لمس حساس شود.

تشخیص


پزشک سوابق پزشکی شما را به طور کامل بررسی کرده و معاینات فیزیکی لازم را انجام می‌دهد. ناحیه آسیب‌دیده فشار داده می‌شود تا تورم، حساسیت به لمس و درد آن تشخیص داده شود. ممکن است از بیماران خواسته شود که برخی از حرکات خاص را برای تعیین محدودیت‌های ایجاد شده در دامنه حرکتی انجام داده تا مشخص شود که کدام حرکات باعث افزایش درد و کدام حرکات باعث کاهش درد می‌شود. عکس‌برداری به وسیله اشعه ایکس یا تصویربرداری به روش ام آر آی نیز ممکن است برای رد احتمال ابتلا به بیماری‌های دیگر مانند شکستگی انجام شود و یا آسیب‌دیدگی‌های دیسک‌ها مشخص شود. برخی از آزمایش‌های دیگر مانند الکترومایوگرافی یا مطالعات هدایت عصبی فقط در صورتی که اقدامات درمانی انجام شده مؤثر واقع نشوند انجام خواهد شد.

اقدامات درمانی


استراحت

رگ به رگ شدن و کشیدگی خفیف تا متوسط عضلات، تاندون‌ها و رباط‌ها معمولاً با مصرف داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی بهبود می‌یابد. در مراحل اولیه ابتلا به درد استراحت کردن توصیه می‌شود اما بی‌تحرکی نباید به مدت طولانی ادامه یابد و فقط باید حرکاتی که باعث تشدید درد می‌شوند مانند بلند کردن اجسام سنگین، چرخش، خم شدن و... محدود شوند.

یخ / گرما

کشیدگی و رگ به رگ شدن کمر در قسمت‌های فوقانی و تحتانی آن را می‌توان تا ۴۸ ساعت پس از آسیب‌دیدگی با استفاده متناوب از یخ درمانی و گرما درمانی درمان نمود.

دارو

مصرف داروهای مسکن، داروهای ضدالتهابی غیر استروئید و شل کننده‌های عضلات ممکن است در کنار انجام اقدامات فیزیوتراپی مؤثر واقع شوند.

فیزیوتراپی

در صورت که اقدامات درمانی اولیه در بهبود علائم مؤثر واقع نشوند انجام فیزیوتراپی توصیه می‌شود. درمان‌های فیزیوتراپی شامل حرکات ورزشی ترکیبی، بی تحرکی موقت ناحیه آسیب‌دیده، ترکشن و کشش لگن، ماساژ آرام، تحریک الکتریکی، اولتراسوند تراپی، گرما درمانی و تزریق در نقاط ماشه‌ای می‌شود. انجام حرکات تقویتی و آموزش‌های ارگونومیک می‌تواند از بروز دوباره آسیب‌دیدگی پیشگیری کند.

کایروپرکتیک

رویکرد کایروپرکتیک برای درمان کشیدگی عضلانی و رگ به رگ شدن کمر در قسمت‌های فوقانی و تحتانی آن شامل تنظیمات آرام (که به آن دستکاری ستون فقرات نیز گفته می‌شود) شده و به بازیابی عملکرد ستون فقرات کمک می‌کند.

ماساژ درمانی

ماساژ درمانی در صورتی که عضله آسیب دیده به درستی تشخیص داده شود می‌تواند باعث بهبودی چشمگیر و کاهش درد در افرادی که در قسمت فوقانی و تحتانی کمر خود به دلیل تنش و گرفتگی عضلانی درد دارند شود. یک ماساژور حرفه‌ای می‌تواند به میزان چشمگیری از درد کمر کم کند.

حرکات ورزشی باری کشیدگی و رگ به رگ شدن کمر در قسمت‌های فوقانی و تحتانی آن

کشش کمر

کشش قسمت تحتانی کمر برای افزایش انعطاف‌پذیری پس از آسیب‌دیدگی انجام می‌شود. به پشت دراز بکشید و پاهای خود را صاف کنید. به آرامی زانوی خود را به سمت قفسه سینه بکشید. پاهای خود را با دستان خود گرفته و بکشید تا در قسمت پایین کمر خود کشش را احساس کنید. این حالت را ۱۰ ثانیه حفظ کرده و سپس به حالت اولیه بازگردید. این حرکت را ۵ مرتبه تکرار کرده و چندین مرتبه در روز انجام دهید.

چرخش زانو

عضلات کمر را ماساژ دهید و سپس با انجام حرکت چرخش زانو، انعطاف‌پذیری آن را افزایش دهید. به پشت دراز بکشید و دستان خود را به صورت باز در دو طرف بدن قرار دهید به طوری که کف دست‌های شما به سمت زمین باشد و کف پاهای خود را کف زمین قرار دهید. به آرامی زانوی خود را به سمت راست پایین بیاورید و آنها را تا جایی که احساس راحتی می‌کنید بکشید. زانوها را بلند کرده و به حالت اولیه بازگردانید. سپس زانوها را به سمت چپ پایین ببرید و این حرکات را ۵ مرتبه برای هر طرف ادامه دهید.

تقویت عضلات شکم

عضلات شکم را با خم شدن به سمت طرفین تقویت کنید. در هر دست خود یک دمبل بگیرید تا کمی انجام حرکت برای شما مشکل شود. در حالی که پاها را به اندازه عرض شانه باز کرده‌اید بایستید و دست‌ها را در دو طرف بدن خود قرار دهید به طوری که کف دست به سمت ران‌ها قرار گیرد. به آرامی بدن را به سمت راست پایین بیاورید تا دمبل به سطح ران‌های شما برسد. از عضلات شکم برای بلند شدن و بازگشتن به حالت اولیه استفاده کنید. این حرکت را ۱۰ مرتبه تکرار کنید و سپس حرکت را برای سمت دیگر بدن تکرار کنید.

بلند شدن به پشت در حالت خوابیده

با انجام حرکت بلند شدن به پشت در حالت خوابیده از بروز آسیب‌دیدگی‌های بعدی پیشگیری کنید. روی شکم خود دراز بکشید و دست‌ها را کنار بدن قرار داده و پاها را به طور کشیده دراز کنید. عضلات قسمت پایین کمر را منقبض کرده و قفسه سینه خود را از روز زمین بلند کنید. نباید به مقدار زیادی از سطح زمین فاصله بگیرید. همین قدر که عضلات قسمت پایین کمر شروع به فعالیت کنند کافی است. بدن خود را پایین بیاورید و به حالت اولیه بازگردید. این حرکت را ۱۰ مرتبه تکرار کنید.

پیشگیری


رعایت نکات زیر باعث می‌شود که درد قسمت پایین کمر و کشیدگی و رگ به رگ شدن کمر کاهش بیابد:

  • حرکات تقویتی دیگر را برای تقویت عضلات شکم انجام دهید تا پایداری ستون فقرات شما افزایش یابد. شنا کردن، دوچرخه ثابت و پیاده‌روی سریع حرکات هوازی مناسبی هستند که به مرور باعث افزایش فشار بر عضلات کمر می‌شوند.
  • اجسام سنگین را به روش صحیح بلند کنید مثلاً برای بلند کردن این اجسام ابتدا بنشینید و سپس آنها را بلند کنید. اجسام سنگین را در حالتی که خم می‌شوید بلند نکنید. اگر جسمی سنگین است حتماً برای بلند کردن آن کمک بگیرید.
  • وضعیت صحیح بدنی خود را در حالات نشسته و ایستاده حفظ کنید
  • سیگار کشیدن را ترک کنید. استعمال دخانیات احتمال ابتلا با آرترواسکلروزیس (سخت شدن شریان‌ها) که می‌تواند باعث ایجاد درد در قسمت پایین کمر و تحلیل دیسک‌های بین مهره‌ای شود را افزایش می‌دهد.
  • در حد امکان از قرار گرفتن در موقعیت‌های استرس‌زا پرهیز کنید زیرا استرس باعث تنش عضلانی می‌شود.
  • وزن سالم خود را حفظ کنید. وزن اضافی به خصوص در قسمت‌های میانی بدن می‌تواند باعث کشیدگی عضلات کمر شود.